IELTS haqqında demək olar hər kəs nə isə eşidib, amma Cambridge sertifikatları haqqında məlumat adətən səthi qalır. Bu sertifikatların IELTS-in heç vaxt təklif edə bilmədiyi bir tərəfi var: onlar ömürlük etibarlıdır. IELTS balı 2 ildən sonra qüvvədən düşür və imtahanı təzədən vermək lazım gəlir. Cambridge FCE və ya CAE sənədini əldə edən adam üçün isə vəziyyət fərqlidir: bu sənəd 10, hətta 20 il sonra da eyni gücdədir. Uzunmüddətli planlaşdırma baxımından bu fərq kağız üzərində göründüyündən daha ciddidir.
Cambridge sertifikat seriyası: tam xəritə
Hər sertifikat nə verir?
A2 Key-in (KET) praktiki faydası məhduddur, amma ilk rəsmi sənəd olaraq güclü motivasiya effekti verir, uşaqlar üçün ayrıca "A2 Key for Schools" formatı mövcuddur. a2 ingilis dili hədəfindəsənsə, yol xəritəsindəki ilk dayanacaq elə budur.
B1 Preliminary-ni (PET) bəzi iş yerləri, xüsusən turizm və xidmət sahəsindəki şirkətlər qəbul edir. b1 ingilis dili səviyyəsi üzərindəsənsə, bu sertifikat növbəti mərhələyə keçid üçün əlverişli bir addımdır.
Siyahının ən populyar üzvü isə B2 First-dir (FCE). Azərbaycanda ən çox verilən Cambridge sertifikatı məhz odur, bunun da bir neçə səbəbi var:
- Avropa universitetlərinin əksəriyyəti onu qəbul edir
- İş müraciətlərində IELTS 6.0-a bərabər sayılır
- Ömürlük etibarlıdır, üstəlik IELTS-dən (250–280 dollar) ucuzdur: 150–180 dollar
- 18 yaşa qədər olanlar üçün "For Schools" versiyası ayrıca mövcuddur
b2 ingilis dili səviyyəsinə çatmışsansa, FCE-yə hazırlaşmağa başlamaq artıq vaxtıdır.
C1 Advanced (CAE) magistratura müraciətlərində, ingilis dili müəllimliyində və beynəlxalq korporasiyalarda işə düzəlmək üçün tez-tez istənilir, IELTS şkalasında 7.0–7.5 bala bərabər tutulur. c1 ingilis dili səviyyəsindəsənsə, bu imtahan artıq sənin üçün münasibdir.
Zəncirin son həlqəsi C2 Proficiency-dir (CPE) və dünyada ən az sayda verilən dil sertifikatlarından biri sayılır: doktorantura, peşəkar tərcüməçilik və ədəbi yazarlıq üçün. c2 ingilis dili yazımızda bu səviyyəyə necə hazırlaşmaq lazım olduğu izah olunub.
Cambridge vs IELTS: hansını seçmək lazımdır?
- Nəticə ömürlük etibarlıdır
- 150–200 dollar, nisbətən ucuz
- Əsasən Avropa universitetləri qəbul edir
- UK, ABŞ, Kanada vizası üçün qəbul edilmir
- İş müraciətlərində qəbul edilir
- Dörd bacarıq bərabər çəkidə qiymətləndirilir
- Nəticə 2 ildən sonra etibarsızlaşır
- 250–280 dollar, daha bahalı
- Demək olar bütün universitetlər qəbul edir
- UK, ABŞ, Kanada vizası üçün qəbul edilir
- İş müraciətlərində qəbul edilir
- Speaking ayrıca gündə keçirilə bilər
Ətraflı müqayisə üçün ielts hazırlıq yazımızda imtahan formatları sıfırdan izah olunub.
Hazırlıq müddəti və strategiya
Hazırlıq müddəti başlanğıc səviyyəsindən çox asılıdır, amma orta göstəricilər belədir:
- B2 First (FCE), B1 səviyyəsindən başlayaraq: 4–6 ay, həftədə 3 dərs tempi ilə
- C1 Advanced (CAE), B2 səviyyəsindən başlayaraq: 4–6 ay
- C2 Proficiency (CPE), C1 səviyyəsindən başlayaraq: 6–12 ay
Cambridge imtahanlarının öz format özəllikləri var, sadəcə dili bilmək kifayət etmir. Use of English bölməsi, Writing tapşırıqları, Listening formatı ayrıca öyrənilməli elementlərdir. İngilis dilinin 4 bacarığını bərabər inkişaf etdirmək önəmlidir, çünki Cambridge hər birini ayrıca qiymətləndirir və zəif bacarıq güclü olanla kompensasiya olunmur.
Sertifikat imtahanına girməzdən əvvəl səviyyəni möhkəmləndirmək lazımdır. Səviyyə üzrə hazırlıq və ingilis dili kursu qiymətləri ilə tanış ola bilərsən.